Zelf een regenton maken: zo doe je het stap voor stap

Een regenton zelf maken is eenvoudiger dan je denkt, en je hebt er maar een paar materialen voor nodig. Met een gebruikte vat, een kraan en een aansluiting op je regenpijp heb je binnen een middag een werkende regenton die je gratis regenwater opvangt voor de tuin. Hieronder vind je alles wat je nodig hebt en hoe je het aanpakt.

Wat heb je nodig om zelf een regenton te maken?

De basis is een groot vat of ton. Populaire keuzes zijn een gebruikt wijnvat of whiskeyvat van hout (vaak te koop bij tuincentra of online, voor naar schatting 30 tot 80 euro in 2024), een plastic IBC-container of een grote plastic ton. Houten vaten zien er mooi uit in de tuin; plastic tonnen zijn goedkoper en lichter. Let bij een gebruikt vat altijd op wat er eerder in heeft gezeten: vaten van drank zijn prima, maar vaten die chemicaliën hebben bevat zijn ongeschikt.

Verder heb je nodig:

• Een kraantje (te koop bij de bouwmarkt, standaard 3/4 inch)
• Een overloopstuk of overloopslang (zodat het water bij een volle ton ergens naartoe kan)
• Een aansluiting voor de regenpijp (een zogenaamd regenpijpfilter of -aftakking)
• Teflon tape en kit of rubber ringen om de verbindingen waterdicht te maken
• Een boor en een spiraalboor of gatenzaag passend bij de maat van de kraan en de overloop
• Een gaasje of fijn netje om muggen en vuil buiten te houden

Zelf een regenton maken: het stappenplan

Volg deze stappen om je regenton in elkaar te zetten.

Stap 1: Zet het vat op een stevige ondergrond. Een vat vol water weegt al snel 150 tot 200 kilo. Zet het op een stapel stenen of een stevig houten platform, een kleine verhoging van 20 tot 30 centimeter. Zo past er straks een gieter of emmer onder de kraan.

Stap 2: Boor het gat voor de kraan. Boor een gat laag in het vat, maar niet op de allerlaagste plek zodat er wat bezinksel kan blijven liggen. Gebruik een boor met de juiste diameter voor jouw kraantje, meestal 25 tot 30 mm. Schroef de kraan er stevig in met een rubber pakking aan beide kanten en wikkel de schroefdraad in met teflon tape. Zo loop het nooit.

Stap 3: Boor het gat voor de overloop. Dit gat komt hoog in het vat, vlak onder de rand. Sluit hier een stuk pvc-buis of een slang op aan die het overtollige water naar een ander vat of naar de tuin leidt. Zonder overloop stroomt de ton over bij harde regen.

Stap 4: Sluit de ton aan op de regenpijp. Zaag een stuk uit de regenpijp en bevestig een aftakstuk of een regenpijpfilter. Hiermee leid je het dakwater de ton in. Let op dat je ook een bypass aanlegt: als de ton vol is, moet het water gewoon verder de regenpijp in kunnen lopen naar het riool. De meeste regenpijpaftakkingen hebben dit al ingebouwd.

Stap 5: Dek de bovenkant af. Span een stuk fijn gaas of een deksel over de opening bovenaan. Dit houdt muggen, bladeren en ander vuil buiten. Muggen leggen namelijk graag eitjes in stilstaand water, dus dit is geen overbodige stap.

Hoeveel water vang je op?

De opbrengst is groter dan de meeste mensen denken. Bij een dak van 50 vierkante meter vang je bij een bui van 10 mm neerslag al 500 liter water op. Een standaard regenton van 200 liter loopt bij een flinke regenbui dus snel vol. Overweeg je twee tonnen in serie te zetten, dan verdubbel je je opvangcapaciteit zonder extra aansluiting op de regenpijp nodig te hebben: je sluit de overloop van de ene ton gewoon aan op de inlaat van de tweede.

Veelgemaakte fouten bij het maken van een regenton

De kraan niet goed afdichten is de meest voorkomende fout. Gebruik altijd rubber pakkingen én teflon tape samen, niet één van de twee. Een andere valkuil is vergeten om de ton op te hogen, zodat je achteraf niet met je gieter onder de kraan kunt. Tot slot vergeten veel mensen de overloop, waardoor de ton overstroomt en de omgeving drassig wordt.

Een houten vat heeft extra aandacht nodig bij de afdichting van de kraan: hout werkt en kan scheuren rondom boorgaten. Gebruik hier extra kit of een speciaal waterdicht sealant. Bij een nieuw houten vat is het ook slim om het vat eerst een dag of twee met water te laten staan zodat het hout kan uitzetten en eventuele kleine spleetjes sluit.

Als je dit stappenplan volgt, heb je binnen één middag een werkende regenton die je de komende jaren gratis water levert voor de tuin. Je bespaart op de waterrekening en je planten doen het beter op regenwater dan op leidingwater, omdat het zachter is en geen chloor bevat.