Een overkapping met groen dak combineert beschutting met een levende, begroeide daklaag, meestal van sedum of andere vetplanten. In plaats van dakpannen of golfplaten krijg je een vlak of flauw hellend dak dat begroeid is met planten. Dat is niet alleen mooier, het heeft ook praktische voordelen voor waterafvoer, isolatie en biodiversiteit.
Dit type dak is populair bij carports, veranda’s, tuinbergingen en terrasoverkappingen. De constructie verschilt niet veel van een gewone overkapping, maar de dakopbouw vraagt wel om een aantal specifieke keuzes. Hieronder lees je wat je moet weten voordat je aan de slag gaat.
Bij een groendak op een overkapping leg je op het dakskelet een opbouw van lagen: een waterdichte folie, een drainagelaag, een filterdoek en daarboven een groeisubstraat met beplanting. De meest gebruikte beplanting is sedum, een vetplant die weinig water nodig heeft, droogte overleeft en weinig onderhoud vraagt. Andere opties zijn mossen, kruiden of grasmengsels, maar sedum is veruit de meest toegepaste keuze bij overkappingen.
Er zijn twee soorten groendaken: extensief en intensief. Bij een overkapping wordt bijna altijd gekozen voor een extensief groendak. Dat is licht van gewicht (doorgaans 60 tot 120 kilogram per vierkante meter inclusief water), dun in opbouw en vraagt weinig onderhoud. Een intensief groendak met diepere beplanting en hogere beplantingsdichtheid is zwaarder en geschikt voor daken die meer kunnen dragen, zoals flatgebouwen of parkeergarages. Dat is voor een standaard houten overkapping meestal niet haalbaar of nodig.
Voordat je een groen dak op je overkapping legt, moet je weten of de constructie het gewicht aankan. Een extensief sedumdak weegt inclusief verzadigde grond ruwweg 80 tot 120 kilogram per vierkante meter. Bij een overkapping van 4 bij 5 meter gaat het dus om 1.600 tot 2.400 kilogram extra gewicht. Een standaard houten overkapping van doe-het-zelver-kwaliteit is daar niet altijd op berekend.
Controleer altijd de draagkracht van de liggers en de fundering. Laat dat bij twijfel nakijken door een constructeur. Een te zwak skelet kan doorzakken, wat leidt tot lekkages en schade. Als je een overkapping nieuw laat bouwen of zelf bouwt met een groendak in gedachten, pas dan de dimensionering van de liggers en stijlen hierop aan. Dat hoeft niet duur te zijn als je het van tevoren meeneemt in het ontwerp.
De opbouw van een groendak op een overkapping volgt een vaste volgorde. Elk onderdeel heeft een functie en mag je niet overslaan.
De dakfolie (bij voorkeur EPDM) is het meest kritische onderdeel. Een fout in deze laag leidt vrijwel zeker tot lekkage. Neem de folie altijd ruim over de rand en zet hem goed vast met lijm of opstand. Bij sedumdakpakketten die kant-en-klaar worden aangeboden zit dit materiaal doorgaans in de set inbegrepen.
Groendaken werken het best op een dak met een helling van 1 tot maximaal 15 graden. Een volledig plat dak (0 graden) is af te raden, omdat water dan te lang blijft staan. Een overkapping met een helling van 2 tot 5 graden is ideaal. Bij een steilere helling dan circa 15 à 20 graden heeft het substraat neiging om af te glijden, tenzij je speciale antislipmatten of compartimenten gebruikt. De meeste standaard overkappingen hebben een helling van 5 tot 10 graden, wat prima geschikt is.
Sedum is bewust gekozen als groendakbeplanting omdat het weinig onderhoud nodig heeft. Na de eerste aanlegfase, waarin de planten wortelen, volstaat het om een of twee keer per jaar langs te lopen. Verwijder onkruid dat zich tussen de sedum vestigt, voor het te diep wortelt. In extreme droogteperiodes, zoals een aanhoudende zomer, kan het sedum verkleuren of tijdelijk afsterven. Na regen herstelt het zich doorgaans vanzelf. Bijgieten is in de meeste gevallen niet nodig en ook niet aanbevolen, want overmatig vocht bevordert onkruidgroei.
Controleer ook jaarlijks de waterafvoer en de staat van de EPDM-folie aan de randen. Bladeren en vuil kunnen de afvoer verstoppen. Houd de opstand (de rand rondom het dak) vrij van opgehoopt materiaal.
Voor een overkapping in de tuin heb je in Nederland soms een omgevingsvergunning nodig, afhankelijk van de afmetingen, de ligging op het perceel en het bestemmingsplan in jouw gemeente. Het groene dak verandert daar in principe niets aan: de vergunningplicht hangt af van de overkapping zelf, niet van de dakafdekking. Controleer dit via het Omgevingsloket (omgevingsloket.nl) of bij je gemeente. Een overkapping tot 5 meter diep, direct aan het hoofdgebouw en niet hoger dan het hoofdgebouw, is in veel gevallen vergunningsvrij, maar de lokale regels kunnen afwijken.
Een overkapping met groen dak is een slimme keuze als je beschutting zoekt zonder dat het ten koste gaat van het groene karakter van je tuin. Let op de draagkracht van de constructie, werk met de juiste dakopbouw en kies voor EPDM als waterdichte laag. Dan heb je jarenlang weinig omkijken naar een dak dat er niet alleen goed uitziet, maar ook bijdraagt aan waterberging en een betere omgeving voor insecten en vogels.
Een tiny house is een kleine, volwaardige woning die bewust compact is gebouwd, meestal tussen…
Regenwater opvangen betekent dat je het water dat op je dak valt verzamelt en opslaat…
Houtskeletbouw (afgekort HSB) is een bouwmethode waarbij een houten draagconstructie, ook wel een skelet of…
Een sedumdak is een dakbedekking van levende sedumplanten, aangebracht op een dunne laag groeimedium boven…
Een zonneboiler verwarmt kraanwater met energie van de zon, waardoor je bijna 45% bespaart op…
Regenwater hergebruiken betekent dat je opgevangen regenwater inzet voor toepassingen waarbij geen drinkwaterkwaliteit nodig is,…