Plastic bakje in de magnetron: wanneer kan het wel en wanneer niet?

Niet elk plastic bakje mag zomaar de magnetron in. Of een bakje veilig is, hangt af van het materiaal en of het daarvoor is goedgekeurd. Kijk altijd of er een magnetronpictogram op de verpakking staat. Dat icoontje lijkt op golfjes en geeft aan dat je het bakje veilig kunt gebruiken in de magnetron. Staat dat symbool er niet op? Dan is het risico te groot en kun je beter een andere schaal pakken.

Wat gebeurt er als je een plastic bakje verhit?

Plastic is niet gemaakt om hoge temperaturen te verdragen. Als je een plastic bakje in de magnetron zet dat daar niet voor geschikt is, kan het materiaal zachter worden of smelten. Maar er is meer aan de hand: plastic geeft bij verhitting stoffen af aan je eten. Dat zijn chemische stoffen die in het plastic zitten, en soms ook microplastics. Die kleine deeltjes beland je dan gewoon mee op je bord, en uiteindelijk in je lichaam.

Onderzoek heeft aangetoond dat plastic bakjes van polystyreen en polypropyleen na koeling en opwarming microplastics kunnen afgeven aan het voedsel dat erin zit. Microplastics zijn inmiddels op veel plekken in het menselijk lichaam gevonden. De precieze gevolgen voor de gezondheid zijn nog niet volledig in kaart gebracht, maar het onderzoek hiernaar groeit snel.

Hoe weet je of een plastic bakje in de magnetron mag?

Het makkelijkste is om naar de onderkant van het bakje te kijken. Daar vind je meestal symbolen die iets zeggen over het gebruik. Dit zijn de belangrijkste tekens om op te letten:

• Een pictogram met golfjes: dit betekent dat het bakje geschikt is voor de magnetron.
• Een symbool met een doorstreepte magnetron: niet gebruiken in de magnetron.
• Geen enkel symbool: ga er dan vanuit dat het bakje niet geschikt is voor verhitting.

Let er ook op dat “magnetronbestendig” niet hetzelfde is als “veilig voor herhaald gebruik”. Sommige bakjes zijn bedoeld voor eenmalig opwarmen, niet voor dagelijks gebruik in de magnetron.

Welke soorten plastic zijn het gevaarlijkst?

Niet alle plastic is hetzelfde. Sommige soorten zijn gevoeliger voor verhitting dan andere. Polystyreen, ook wel bekend als piepschuim of PS, is een van de soorten die je beter niet kunt verhitten. Veel wegwerpbakjes van de afhaalchinees of de supermarkt zijn hiervan gemaakt. Ook dunne, doorzichtige bakjes van polypropyleen (PP) geven bij verhitting eerder stoffen af als ze niet zijn goedgekeurd voor de magnetron.

Plastic dat is goedgekeurd voor de magnetron heeft een hogere hittebestendigheid en is getest op veiligheid bij verhitting. Zelfs dan blijft het advies om voorzichtig te zijn met herhaaldelijk opwarmen in hetzelfde bakje.

Wat zijn de alternatieven?

Als je twijfelt of het bakje veilig is, schakel je gewoon over op een andere optie. Er zijn genoeg alternatieven die je zonder zorgen in de magnetron kunt zetten:

• Glazen schalen of kommen zijn veilig in de magnetron en nemen geen stoffen op uit het voedsel.
• Keramische borden en schalen werken prima, zolang ze geen metalen rand of versiering hebben.
• Magnetronbestendige plastic bakjes met het juiste pictogram mogen wel, maar gebruik ze bij voorkeur niet oneindig vaak opnieuw.
• Speciale magnetronpotjes van siliconen zijn ook een goed alternatief.

Het overscheppen van je eten naar een glazen of keramische schaal kost maar een paar seconden extra en is direct de veiligste keuze.

Praktisch: zo doe je het veilig

Wil je voortaan bewuster omgaan met plastic bakjes in de magnetron? Dit zijn de stappen die je kunt volgen:

• Controleer altijd het symbool op de onderkant van het bakje voordat je het in de magnetron zet.
• Zie je geen magnetronicoontje? Doe het eten dan over in een glazen of keramische schaal.
• Gebruik afhaalverpakkingen nooit in de magnetron, tenzij er een goedkeuringssymbool op staat.
• Verhit plastic bakjes nooit langer of heter dan de verpakking aangeeft.
• Gebruik goedgekeurde magnetronbakjes niet eindeloos opnieuw, zeker niet als het plastic al verkleurd of beschadigd is.

Wanneer gooi je een plastic bakje weg?

Plastic bakjes die je vaker opwarmt, slijten na verloop van tijd. Je ziet dat terug aan verkleuringen, krasjes of vervorming. Op dat moment geeft het materiaal makkelijker stoffen af, ook al was het bakje eerder goedgekeurd voor de magnetron. Gooi zulke bakjes weg en vervang ze door nieuwe, of stap over op glas of keramiek. Dat is op de lange termijn ook goedkoper en duurzamer.

De boodschap is simpel: een plastic bakje in de magnetron kan alleen als het bakje daar aantoonbaar voor is goedgekeurd. In alle andere gevallen is overscheppen de slimste en veiligste keuze.

Veelgestelde vragen

Kan ik een afhaalbakje in de magnetron zetten?
Afhaalbakjes zijn meestal niet geschikt voor de magnetron. De meeste worden gemaakt van polystyreen of ander plastic dat niet is getest op verhitting. Check altijd of er een magnetronicoontje op staat. Is dat er niet? Schep het eten dan over in een glazen of keramische schaal.

Wat is het magnetronicoon en hoe ziet het eruit?
Het magnetronicoon is een klein symbool dat je vindt op de onderkant of zijkant van een plastic bakje. Het lijkt op golfjes, soms met een gestileerde magnetron eromheen. Dit pictogram geeft aan dat de fabrikant het bakje heeft getest en goedgekeurd voor gebruik in de magnetron.

Zijn microplastics in eten gevaarlijk?
Microplastics zijn kleine plastic deeltjes die vrijkomen als plastic wordt verhit of beschadigd. Ze zijn inmiddels teruggevonden in het menselijk lichaam, ook in organen. De exacte gezondheidseffecten zijn nog volop onderwerp van onderzoek. Uit voorzorg is het verstandig om blootstelling zo veel mogelijk te beperken, onder andere door plastic bakjes niet onnodig te verhitten.

Mag je plastic folie gebruiken als afdekking in de magnetron?
Dat hangt af van het soort folie. Gewone plastic huishoudfolie is vaak niet geschikt voor directe verhitting. Gebruik bij voorkeur een magnetronbestendig deksel of een omgekeerde magnetronbestendige schaal als afdekking. Controleer ook hier het symbool op de verpakking.